“Excellente processen of excellente mensen?”

Met het terug opleven van een
tweede dip in de wereldwijde crisis, hebben heel wat bedrijven teruggegrepen
naar oude beproefde recepten. Reorganisaties, fusies, sluitingen, opnieuw
uitvlooien van processen enzovoort. Alles wordt in het werk gesteld om de
kosten te drukken in de hoop de crisis uit te kunnen zitten, hopend op betere
tijden. Heel wat ondernemers vinden dat de limieten van het procesmatig denken echter
bereikt zijn en dat procesoptimalisatie een citroen is waar slechts de laatste
druppels uit geknepen kunnen worden.

Toch zijn er ook vandaag nog
organisaties die voortdurend vooruitgang boeken en blijkbaar minder getroffen
worden door de crisis dan hun collega’s. Dat komt omdat de mens in het proces vaak
nog onvoldoende mee beschouwd wordt en daardoor is er inderdaad nog heel wat ruimte
voor meer en beter. Vandaag is die “focus shift” op excellente mensen in plaats
van op excellente processen bijgevolg hoog nodig. Dit wil niet zeggen dat men
geen aandacht meer moet hebben voor excellente processen op zich, deze zijn nog
altijd even hard nodig. Het is echter van even groot belang om ook aandacht te
hebben voor excellente mensen in je organisatie.

Wanneer je alleen focust op de
processen en deze keer op keer verandert, zal al snel een deel van je personeel
moeilijkheden ondervinden om steeds opnieuw te herbeginnen. Ze worden het beu
om telkens weer nieuwe gewoontes aan te leren en hebben het nog moeilijker om
oude gewoontes af te leren. Ze haken af een verliezen hun “drive”. Ze zijn
aanwezig, doen hun job omdat het moet, maar ook niets meer. Voor je het weet
zijn de gunstige effecten en efficiëntiewinsten die door de procesverandering
gegenereerd kunnen worden een maat voor niets. De negatieve effecten van een
gedemotiveerde “workforce” countert al het goede en het geheel glijdt af naar een
lagere performantie.

Het kan echter helemaal anders verlopen
als je tegelijkertijd ook inzet op excellente mensen, te beginnen bij de
leidinggevenden. Wanneer je er eerst voor zorgt dat je uitmuntende
leidinggevenden hebt binnen je organisatie, dan zullen ze aandacht hebben voor
iedereen in hun team. Dan zijn ze op de hoogte van bezwaren en moeilijkheden.
Deze leidinggevenden staan open voor de inzichten van alle “stakeholders” en
zorgen voor gezamenlijk gedragen oplossingen, die veel beter aanvaard worden en
nauwer aansluiten bij de echte problemen in de organisatie.

Wanneer je dit vervolgens ook
koppelt aan excellente medewerkers, dan kan de pret niet op. In plaats van
telkens dure consultants in te huren om je processen door te lichten en bij te
sturen, kun je dit helemaal zelf doen met de mensen in je organisatie. Zij
kennen de problemen en de oplossingen voor de problemen.

Met het juiste niveau van
leiderschap ontstaat er een sfeer van vertrouwen en het geloof in een
gemeenschappelijk doel op het niveau van je organisatie. Met dit als basis is
het vervolgens mogelijk om tot echte collectieve intelligentie te komen en de
basisoorzaken van een minder presteren aan te pakken en op te lossen. Het kost
misschien eerst meer werk, maar de oplossingen zijn juist en duurzaam, waardoor
de prestaties op langere termijn alleen maar beter worden.

Echte collectieve intelligentie
zorgt er mee voor dat processen voortdurend kleine wijzigingen ondergaan,
waardoor ze minder abrupt evolueren. De aanpassingen zijn het logisch gevolg van
de verhoogde communicatie en evenwaardige inbreng van alle “stakeholders”,
mogelijk gemaakt door een hoger niveau van vertrouwen onder alle medewerkers en
leidinggevenden. Voor je het weet heb je een excellente organisatie!

Hoe zorg jij ervoor om jouw organisatie op de koers van excellence te
krijgen en te houden?

Peter
Blokland

BYAZ bvba