From Good to Great – Deel 1

“Good is the enemy of great!”. Waarom
behalen sommige bedrijven uitmuntende resultaten en blijven anderen op een
lager niveau opereren? Het is een vraag waarop Jim Collins in zijn boek “Good
to Great”, dat zo’n tien jaar geleden verschenen is, meerdere antwoorden geeft.
Zijn verhaal is het resultaat van een zeer uitgebreide studie, uitgevoerd aan
het einde van de 20ste eeuw, door een team van eenentwintig man. Zij
bestudeerden gedurende 5 jaar, wat uitmuntende bedrijven nu precies gemeenschappelijk
hebben en welke redenen kunnen geïdentificeerd worden, die uitleggen hoe en
waarom bedrijven evolueren tot uitmuntende ondernemingen.

In een nieuwe reeks artikels “From
Good to Great” wil ik in deze nieuwsbrief stuk voor stuk zijn bevindingen kort bespreken
en meegeven.

Een eerste punt dat uit de studie
naar voor kwam als gemeenschappelijk element waardoor organisaties zich kunnen
onderscheiden op het vlak van uitmuntendheid, is leiderschap. Dit is natuurlijk
niet geheel onverwacht. Hoe en door wie een organisatie of onderneming geleid
wordt, is vaak de meest bepalende factor wat het behalen van resultaten betreft.
Zelf heb ik in mijn loopbaan in de luchtmacht heel goed kunnen ervaren wat het
belang en de impact is van goed leiderschap op teamprestaties en het is haast
vanzelfsprekend dat Jim Collins hier het eerste punt in zijn boek van gemaakt
heeft.

Jim Collins beschrijft in zijn
boek 5 niveaus van leiderschap (Zie figuur). Het is niet noodzakelijk om elk niveau te
hebben doorlopen en het is niet zo dat een hoger niveau steeds de onderstaande
niveaus integreert. Het is echter wel zo dat volledig ontwikkelde niveau 5
leiders wel alle niveaus bevatten. De studie wees uit dat, zonder uitzondering,
uitmuntende bedrijven bestuurd worden door “Level 5 leaders” en heeft hij
kunnen vaststellen dat deze CEO’s bepalend zijn geweest in de transformatie van
“good” naar “great”, daar waar minder succesvolle bedrijven hooguit effectieve
leidinggevenden hadden.

Wat is nu een “Level 5 leader”? Wat
onderscheidt hem of haar van andere effectieve leiders? Volgens Jim Collins zijn
er twee heel belangrijke elementen die bepalen of je al dan niet bij iemand kunt
spreken van niveau 5 leiderschap. Het is een unieke combinatie van enerzijds bescheidenheid
en anderzijds een enorme wil en doorzettingsvermogen. Daarnaast tonen “level 5
leaders” ook andere eigenschappen die even belangrijk zijn, maar die eerder een
gevolg zijn van deze twee basis kenmerken.

“Level 5” leiders worden
gekenmerkt door het feit dat ze heel gedreven zijn, doch niet de eigen carrière
op de eerste plaats stellen, maar wel het algemeen belang van de organisatie en
de mensen die ze leiden. Ze zijn daarbij heel
ambitieus. In de eerste plaats en vooral voor het bedrijf en veel minder voor
zichzelf.

Hoewel deze leiders vaak heel
bescheiden zijn, wil dit niet zeggen dat ze zwak zijn, integendeel. Het zijn
ook heel vastberaden mensen, die niet snel van hun stuk te brengen zijn. Ze
zijn als een rots in de branding waarop je kunt bouwen en vertrouwen.

Een ander bijzonder kenmerk van
niveau 5 leiders, is hun aandacht voor de resultaten op de lange termijn. Ze
gaan niet voor de quick wins die op termijn de gezondheid van hun organisatie
kunnen ondermijnen. Integendeel, ze investeren in hun bedrijf en voeren hun plan
uit met het oog op de toekomst. Belangrijk hierbij is het feit dat ze heel veel
aandacht schenken aan het opleiden en excellent maken van hun medemanagers en
mogelijke opvolgers. In plaats van zichzelf onmisbaar te maken, zoals sommige
leiders dat doen, zorgen ze er voor dat hun medewerkers perfect zelfstandig
kunnen handelen en de juiste beslissingen kunnen nemen. Ze zorgen er voor dat
hun opvolging geen enkel probleem oplevert!

Meer dan 2000 jaar geleden wist
men in China al wat het inhield om een “level 5 leader” te zijn. Zo kun je
volgende uitspraak vinden, die aan Lao Tsu toegedicht wordt. Lao-Tsu was een tijdgenoot
van Confusius en tevens een van de grondleggers van het Taoïsme. Het is een
uitspraak die perfect beschrijft wat een niveau 5 leider behoort te zijn.

To lead people, walk beside them …

As for the best leaders, the people do not
notice their existence.

The next best, the people honor and praise.

The next, the people fear;

And the next, the people hate …

When the best leader’s work is done the
people say,

“We
did it ourselves!”

Lao-tsu

Meer dan 2000 jaar later heeft het
bovenstaande nog niets van zijn waarheid verloren en werd dit bevestigd door de
studie van Jim Collins en zijn team.

Peter Blokland

CEO BYAZ bvba